Translate

zaterdag 5 september 2026

Het begin van alles

In de vakantie was er ook weer tijd voor het lezen van een dikke pil, Het Begin Van Alles van David Graeber en David Wengrow


Het is geen roman, maar een wetenschappelijk boek, over het begin van de mensheid en het denken over vroegere mensen en samenlevingen. Veel waarheden die we nu nauwelijks nog ter discussie stellen, blijken eigenlijk helemaal niet zo zeker te zijn als ons misschien geleerd is. Dit boek is een interessante, frisse kijk op wetenschappelijk bewijs en de conclusies die we daaruit kunnen trekken. 

De schrijvers stellen dat het verhaal dat we onszelf nu vertellen over de ontwikkeling en beschaving van de mensheid eigenlijk gestoeld is op los zand en als we open en eerlijk kijken naar archeologisch en historisch bewijs, dat er dan flink wat gaten in te schieten zijn. 

Het gebruikelijke verhaal gaat ongeveer als volgt. In den beginnen leefde de mensheid in kleine familiegroepjes en jaagde en verzamelde hun eten bij elkaar. Toen mensen ontdekten dat ze ook vee konden houden en zaad konden planten, stapten ze vlot over naar landbouw en veeteelt. Daarbij deed privé-bezit ook zijn intrede. Dit leidde aan de ene kant tot een enorme beschavingsexplosie met het ontwikkelen van veel grotere samenlevingen, veel grotere bouwkundige prestaties en als tegenhanger werd de mensheid ingedeeld in de "haves" en de "have-nots". 

Graeber en Wengrow vinden dat wat al te gemakkelijk gedacht en zij toen aan dat de samenlevingen van jagers en verzamelaars veel groter waren en veel meer connecties met andere groepen onderhielden dan eerder gedacht. Daarnaast leefden jagers en verzamelaars lang niet altijd van de hand naar de tand en wisten zij ook grootse, permanente bouwsels te bouwen. Bovendien was de overstap naar landbouw geen snelle. Lang tijd werd er wel landbouw bedreven, maar dat was slechts een van de vele bronnen van voedsel (naast jagen, vissen, verzamelen en verhandelen). 

De samenleving zoals we die nu hebben is niet onvermijdelijk en is ook zeker niet onveranderlijk. In het verleden hebben we gezien dat er andere vormen van samenleven mogelijk zijn, en dat die ook lange tijd zeer succesvol waren. 

Een interessant boek om te lezen met mijn Antropologen achtergrond. En makkelijk geschreven voor de buitenstaander. Zeker een aanrader. En gewoon te halen in mijn eigen bibliotheek. 


  

vrijdag 4 september 2026

En vacances en Breizh - Mont Saint-Michel

Saint-Malo ligt ook vrij dicht bij Mont Saint-Michel, de beroemde rots in de baai, die bij vloed een eiland wordt. Dus daar zijn we ook heen gegaan. En het was prachtig. 


Mont Saint Michel 

We reden er heen en aangezien het een zeer toeristische plek is (net als Carcasonne, waar we vorig jaar waren), was er heel veel parkeergelegenheid. We parkeerden onze auto en konden toen kiezen tussen de pendelbus of een wandeling over een dijk en een brug naar Mont Saint-Michel. Een kleine wandeling van een minuut of 20 is voor mij geen uitdaging meer, dus we wandelden en zagen vanuit de verte de berg met de gebouwen erop steeds dichterbij komen. 

Van dichtbij

Mont Saint-Michel is al erg oud. De berg die uitsteekt boven de baai trekt al lang mensen aan. En in 700 al werd een gemeenschap van monikken gesticht door Sint Aubert, en een paar jaar later werd (op aanwijzing van de aartsenge Michael) de eerste kerk op het eiland gebouwd. Lange tijd bleef de gemeenschap vrij klein, maar na verloop van tijd kwamen er toch steeds meer bedevaartgangers. Toen de Noorman Rollo eenmaal Normandië als leen kreeg, herstelde hij de schade die hij eerder aanrichtte en kwam de gemeenschap op Mont Saint-Michel weer tot bloei. 

De baai van Mont Saint-Michel was in de loop der tijd flind verzandt, door inpoldering van de laaggelegen stukken land, de bouw van de brug naar het eiland en de kanalisering van de rivier de Couesnon. Dat hielp de uniciteit van Mont Saint-Michel als getijdeneiland om zeep. In de loop van de twintigste eeuw realiseerde de Franse overheid zich dat er ingegrepen moest worden. De rivier werd uigebaggerd en de dijk tussen het vaste land en het eiland werd vervangen door een brug. Sinds 2015 is Mont Saint-Michel weer een volwaardig eiland. 

We hebben er een hele middag doorgebracht. En het was wel bijzonder druk. Maar ook erg indrukwekkend. We hebben de abdij bezocht en dwaalden door de verschillende lagen van de abdij en de kerk en de gebouwen die in verschillende tijden zijn geboud. En vanaf de omlopen keken we uit over de snel droogvallende baai. 

Het was zeker een bezoekje waard. 


zondag 30 augustus 2026

En Vacances en Breizh - Rennes

Tijdens onze vakantie in Saint-Malo bezochten we ook het nabijgelegen Rennes. Een van onze kinderen zou daar na een eigen vakantie aankomen op het station om zich bij ons te voegen en we wilden niet alleen maar op het strand liggen. 

De rozentuin


Rennes is een oude stad met een lange geschiedenis en daar hebben we ook veel van teruggezien. We bezochten eerst het Park Thabor, een enorme publieke tuin in het centrum van Rennes. We zijn daar als eerste heen gegaan om te lunchen. Het park was prachtig (maar erg droog). We hebben tussen de bomen van de Engelse Tuin gedwaald en we hebben gekeken naar de prachtige rozen van de Rozentuin. Daarna liepen we nog langs de Franse Tuin. Het deed met denken aan de Tuin van de Aartsbisschop in Bourges, maar dit was veel groter.  


Kathedraal Rennes

Daarna gingen we nog naar de grote Kathedraal van Rennes, de Kathedraal van Sint Pieter. Rennes was ook de zetel van het Bisdom voor Rennes, Saint-Malo en Dol. En alle rijkdom uit de omgeving stroomde naar de Kathedraal en dat was te zien. Ik heb zelden een Kathedraal gezien die zo rijk versierd was (en ik heb de Notre Dame gezien!). De mooiste steen was gebruikt voor de pilaren en het plafond was volledig beschilderd met belangrijke scenes uit de bijbel en de lokale geschiedenis. We hebben onze ogen uitgekeken. 

 


We bezochten ook de Sacristie, waar verschillende schatten van de kerk tentoon werden gesteld. Ook die waren zeer indrukwekkend om te zien. Deze hoogtepuntjes van Middeleeuwse kunst waren voor ons allemaal te bekijken en we waren zeer onder de indruk. De rijkdom van de kerk was enorm. 

Verder hebben we ook nog wat gewinkeld in Rennes. En we hebben een hapje gegeten en toen wachtten we op de bus waar ons kind in zou zitten. En toen die eenmaal veilig was gearriveerd, vertrokken we weer naar Saint - Malo. 


woensdag 26 augustus 2026

The Morgaine Cycle

Jaren geleden las ik al eens de Droomsteen van C. J. Cherryh en sindsdien staat deze schrijfster wel op mijn radar. Toen ik een tijd geleden dan ook een bundel van de Chronicles of Morgaine zag op een tweedehands boekenmarkt, kon ik het dan ook niet laten om deze mee te pakken.



Eeuwen en eeuwen geleden heersten de Qhal over het universum. Zij beheersten de techniek om via Poorten door ruimte en tijd te reizen en zij onderwierpen vele volkeren aan hun heerschappij. Maar toen zij eenmaal de Poorten gebruikten om terug te reizen in de tijd, ontstond er een catastrofe, die het hele universum kon verzwelgen. De enige manier om dat te stoppen, is door alle Poorten te sluiten. Eeuwen geleden is Morgaine op een missie gestuurd om de ene na de andere Poort te sluiten. Maar Morgaine faalde in haar missie bij de slag om de Poort van Ivrel, meer dan een eeuw geleden. En Morgaine was de laatste van haar soort. 

The Gate of Ivrel

Nabij de Gate of Ivrel begint het verhaal. Eenzame en verstoten (en langzaam stervende) krijger Vanye is, nadat hij de dood van zijn oudere broer veroorzaakt heeft, verstoten uit zijn clan. Per ongeluk activieert hij oude magie (of techniek) en komt een mythische krijgster uit het verleden, Morgaine, te voorschijn. Zij is op een missie om de oude magie (of techniek) van een ouder, eerder ras te verwijderen. Toen zij meer dan een eeuw geleden ook bezig was met deze missie, werd zij verslagen en verdween zij. En op de een of andere manier heeft Vanye haar weer opgeroepen. En zij gaat verder met haar missie! 
Morgaine sleurt Vanye mee in haar wilde missie. De Poort van Ivrel moet gesloten worden. En niet iedereen is het daarmee eens. Vanye beschermt Morgaine als zijn nieuwe meester op haar wilde missie en stort daarmee zijn clan en familie steeds verder in het ongeluk. 
Uiteindelijk weten Morgaine en Vanye door de Poort van Ivrel te ontsnappen naar de Bron van Shiuan. 

The Well of Shiuan

Op de wereld van Shiuan leven nog Qhal en zij onderdrukken de mensen die hier ook wonen. Verder wonen hier ook clanleden van Vanye, die meer dan een eeuw geleden naar deze wereld gevlucht zijn, als gevolg van de eerdere acties van Morgaine en haar medestrijders. Dat was lang geleden en zij zijn hun afkomst vergeten. De wereld van Shiuan is stervende, er is ieder jaar meer regen en storm en binnenkort zal iedereen verdrinken. 
Dat interesseert Morgaine allemaal niets. De Bron van Shiuan moet ook afgesloten worden, en het maakt niet uit wie er daarbij achterblijft op een stervende wereld. Uiteindelijke weten verschillene Qhal, halfmensen en nazaten van Ivrel ook door de Bron van Shiuan naar de volgende wereld te reizen, terwijl Morgaine probeert de Bron te sluiten. Dan komen ze aan op Azeroth. 

The Fires of Azeroth

Azeroth is een vredige wereld waar de Qhal en de mensen samenwonen in het woud. De grote groep Qhal, halfmensen en mensen die Shiuan ontvlucht zijn, zijn een groot probleem voor de vrede van Azeroth. En de Poorten van Azeroth moeten ook nog gesloten worden. 
Met hulp van de Qhal van Azeroth en de vredige mensen, worden de veschillende leiders van het leger uit Shiuan tegen elkaar uitgespeeld, tot er niemand meer over is. Morgaine en Vanye weten de Poort van Azeroth ook te sluiten en trekken weer verder, naar de volgende poort. 

Conclusie

Whew, wat een verhaal. Ik kende dit verhaal en de wereld van Morgaine helemaal niet. En het verhaal is grimmig. Morgaine is dan wel de held van het verhaal, maar ze heeft een sombere missie van chaos en vernietiging. Ze is al zo lang bezig met de missie van het sluiten van de Poorten, dat ze nauwelijks nog contact kan leggen met de mensen om haar heen. Alles moet wijken voor haar missie, andere mensen en belangen, haar eigen (lichamelijke en geestelijke) gezondheid, en zelfs haar medestanders. Ze ziet er geen been in om zelfs Vanye op te offeren voor haar missie. 
En Vanye rent achter haar aan, hoewel hij haar missie nauwelijks kan begrijpen. Maar hij heeft niets anders meer, hij is verstoten door zijn clan en Morgaine heeft zijn loyaliteit en dienstbaarheid geclaimed, toen hij haar eten aannam. In de loop der tijd begrijpt hij steeds beter het gevaar waar Morgaine tegen strijd en helpt hij haar steeds beter. 
En dan de Poorten. Vanye interpreteert het als een soort magie, maar Morgaine (en de lezer) ziet de Poorten en haar eigen wapen als geavanceerde technologie. En die technologie kan in verkeerde handen vallen en dan veel te veel chaos veroorzaken. Dat moet gestopt worden, en wat dat betekent voor de omwonenden doet er eigenlijk niet toe. 
Het is een erg goed verhaal, maar wel somder en duister. We zitten duidelijk in de nadagen van een grootse beschaving. En het contact tussen de werelden en culturen wordt voor altijd verbroken en komt nooit meer terug. 

zondag 23 augustus 2026

En vacances en Breizh - Saint Malo

We zijn weer op vakantie geweest. En dit keer gingen we weer naar Bretagne (net zoals in 2012 en in 2022). We hadden een verdieping in een flat gehuurd in Saint-Malo, binnen de oude stadsmuren, we zaten Intramuros. En dat was prachtig natuurlijk. We zaten in een mooie oude, grotendeels auto - vrije binnenstad, op minder dan tien minuten lopen van het strand. En daar hebben we veel gebruik van gemaakt. 

We zijn veel naar het strand geweest, waar we hebben gezwommen en gewandeld. Net als in Normandië is de getijdenwerking enorm in Saint Malo. Bij eb werd het strand heel groot en kwamen er allerlei eilandjes tevoorschijn. En bij vloed verdween dat allemaal weer. Het was bijzonder om steeds een nieuw strand terug te vinden bij ieder bezoek. 


Strand Bon Secours met de Grand Bé en Petit Bé

In Saint-Malo was voldoende te doen. Saint-Malo heeft een bewogen geschiedenis, waar nog flink wat van te zien is, vandaag de dag. En er werd flink ingespeeld op alle toeristische bezoekers, dus er was ook voldoende te doen voor ons. 

Verder waren Rennes en Mont Saint-Michel ook in de buurt, waar we natuurlijk ook een bezoekje aan gebracht hebben.