woensdag 13 juli 2016

Verwerken van de bessenoogst - Jam

Enige tijd geleden vertelde ik hier over de enorme oogst van Kruisbessen, Zwarte Bessen en Rode Bessen die ik uit mijn tuin heb gehaald. Het overgrote deel vroor ik in, maar nog had ik te veel over. Dat moest op een andere manier verwerkt worden, zodat de houdbaarheid verlengd wordt.

Handboek inmaken
Handboek inmaken, alles wat het beloofd.
Ik zie dat het inmiddels behoorlijk aan de prijs is,
blij dat ik het jaren geleden in de uitverkoop op de kop heb getikt.  

De meest voor de hand liggende manier met fruit is dan om de levensduur te verlengen met suiker en er jam van te maken. Bij het maken van Jam wordt het fruit gekookt, met een grote hoeveelheid suiker, tot het stollingspunt is bereikt. Daarna snel de hete massa in potjes en afsluiten. Bij sommige soorten fruit is het pectine gehalte, dat zorgt voor stolling, erg laag. Dan is het een goed idee om meer pectine toe te voegen, in de vorm van fruit met veel pectine, of door middel van een geleimiddel. Anders stolt de jam nooit en blijft het erg vloeibaar. Voor de smaak niet erg, maar het geeft zo een troep.

Maar goed, ik ben dus ook druk geweest met het maken van Jam.

Kruisbessen - vlierbloesem Jam 

Naar een recept van Delia Smith.
Benodigdheden

  • 900 gram kruisbessen
  • 900 gram suiker (Ik gebruikte veel minder, en compenseerde met een zakje geleipoeder. De Jam wordt dan wel zuurder)
  • 4 eetlepels vlierbloesem siroop (van vlierbloesems en niet van vlierbessen)
  • een likje boter.
  • 150 ml water
  • Als je meer jam wil, vermeerder dan gewoon de bovenstaande hoeveelheden in de juiste verhouding.  
Bereidingswijze
  • doe een beetje boter in de pan en laat smelten (zodat de kruisbessen niet aanbakken)
  • Voeg de Kruisbessen toe.
  • Voeg het water toe.
  • Breng zachtjes aan de kook en laat zachtjes koken, tot de bessen helemaal zacht zijn, dit duurt een minuut of 15. 
  • Voeg de suiker toe en laat die, nog steeds op een laag vuur, volledig oplossen. Dit duurt weer een minuut of 15. (ik voegde dus suiker en geleipoeder toe). 
  • Breng dan op een hoog vuur flink aan de kook, kook een minuut of 8. 
  • Test de hete jam op een koud schoteltje. Na een paar minuten moet de vloeistof een soort velletje krijgen. Dan is de jam klaar. Indien nee, kook nog een minuut of 5 door en test dan opnieuw. 
  • Draai het vuur uit, voeg de vlierbloessem siroop toe en roer door. 
  • Laat de jam even afkoelen en giet dan in gesteriliseerde potten. 
Ik heb eerder kruisbessenjam gemaakt en er zitten best veel pitten in. Om die eruit te halen, heb ik dit keer de hete jam eerst door een grove zeef laten lopen. Dan blijven de pitten, harde velletjes en verdwaalde steeltjes achter. Door goed te roeren in de zeef, duw je ook zoveel mogelijk vocht uit de pulp. 


Kruisbessen - munt Jam

Naar een recept uit Handboek Inmaken
Benodigdheden
  • 1,3 Kg kruisbessen (ik had wat minder, de rest paste nog in de vriezer)
  • 1 bosje munt (ik had wat minder, er groeide nog in de tuin)
  • 7,5 dl koud water 
  • 900 gr gelei- of kristalsuiker
  • 3 el verse munt, gehakt
Bereidingswijze
  • Breng de kruisbessen, het bosje munt en water aan de kook en laat zachtjes koken tot alles zacht is. 
  • Voeg de suiker toe en laat op een zacht vuur oplossen (ik had een combinatie van geleipoeder en minder suiker dan in dit recept. 
  • Laat op een hoog vuur koken tot het stollingspunt is bereikt. Test de hete jam op een koud schoteltje. Na een paar minuten moet de vloeistof een soort velletje krijgen. Dan is de jam klaar. Indien nee, kook nog een minuut of 5 door en test dan opnieuw. 
  • Doe de hete jam in een grove zeef en laat uitlekken in een kom. 
  • Roer daar de gehakte munt doorheen.
  • Giet de jam in gesteriliseerde potten. 
Ik vermoed dat deze jam wat hartiger zal zijn dan het eerdere recept met de vlierbloesem siroop en waarschijnlijk ook goed zal passen bij vlees of kaas, als een chutney. 

Rode bessen - aardbeien Jam

Benodigdheden
  • 500 gram rode bessen
  • 500 gram aardbeien, in stukjes
  • 500 gram suiker 
  • een beetje water
Bereidingswijze
  • Doe de bessen, aardbeien en het water in een grote pan en breng aan de kook. 
  • Laat zachtjes koken terwijl het vocht uit de vruchten loopt. 
  • Voeg de suiker toe en laat oplossen op een laag vuur. 
  • Laat op een hoog vuur koken tot het stollingspunt is bereikt. Test de hete jam op een koud schoteltje. Na een paar minuten moet de vloeistof een soort velletje krijgen. Dan is de jam klaar. Indien nee, kook nog een paar minuten door en test dan opnieuw. 
  • Giet de jam door een grove zeef in een kom (ik heb het echt niet op pitjes in mijn jam) en daarna in gesteriliseerde potten. 
En nu heb ik overal in huis potten met zelfgemaakte jam staan. Zelfgemaakte jam is vaak wat minder lang houdbaar. Dus een beetje door eten met de jam. En geopende potten in de koelkast. Maar gelukkig is dat geen grote uitdaging. De jam kan op brood, in de yoghurt, over kwarktaart en nog veel meer.